Διήμερο δράσεων στη Μεσοχώρα, 10-11/8/2019

Μέσα σε ένα νέο πολιτικό περιβάλλον, που δεν προμηνύει τίποτα καλό για τη Μεσοχώρα, ξαναβρισκόμαστε στη καλοκαιρινή μας συνάντηση στη Μεσοχώρα και στις όχθες του Αχελώου. Σε διήμερο δράσεων καλεί το Δίκτυο «Μεσοχώρα - Αχελώος SOS», το Σαββατοκύριακο 10-11 Αυγούστου 2019, που περιλαμβάνει:

Το Σάββατο 10/8, 20:00:

συνέλευση κατοίκων-αλληλέγγυων, στην οποία θα συζητηθούν οι εξελίξεις στο θέμα του φράγματος της Μεσοχώρας, οι ραγδαίες αλλαγές στο ενεργειακό τοπίο και η πορεία του άτυπου διαλόγου μεταξύ των κινηματικών συλλογικοτήτων, που δραστηριοποιούνται σε όλα τα ενεργειακά «μέτωπα».

Την Κυριακή 11/8, 12:00: 

πορεία στο φράγμα

Την Κυριακή 11/8, 21:00:

προβολή της νέας ταινίας του Δ. Κουτσιαμπασάκου «Ο Ηρακλής, ο Αχελώος και η Μεσοχώρα»

Κι αυτόν τον Αύγουστο στη Μεσοχώρα

35 χρόνια:    

•      αγώνα για τη διάσωση της Μεσοχώρας και του Αχελώου

•      ομηρίας των Μεσοχωριτών

•      παλινωδίας της ΔΕΗ και των εναλλασσόμενων κυβερνήσεων για τη δικαιολόγηση ενός αδικαιολόγητου έργου.

     Κάλεσμα στις καλοκαιρινές δραστηριότητες στη Μεσοχώρα

Το φράγμα της Μεσοχώρας αποτέλεσε μέρος μιας πολιτικής απόφασης, που στην εποχή της -τη δεκαετία του 1980-,  εξασφάλιζε το γόητρο της κυβέρνησης Ανδρέα Παπανδρέου, όταν ακόμη τα φαραωνικά έργα εκτόξευαν το εκλογικό χρηματιστήριο. Το φράγμα της Μεσοχώρας αποτελούσε έργο κεφαλής της πολυταγμένης εκτροπής του Αχελώου.

Ένας ανυποχώρητος αγώνας των Μεσοχωριτών ξεκίνησε τότε εμποδίζοντας, στην πράξη, την κατασκευή του έργου και κερδίζοντας, ταυτόχρονα, στο Συμβούλιο της Επικρατείας -με τη συνδρομή φορέων της Αιτωλοακαρνανίας και οικολογικών οργανώσεων- αλλεπάλληλες φορές τη δικαστική ακύρωσή του. Με σκληρή καταστολή, όμως, και νομοθετικά πραξικοπήματα μπόρεσαν ΔΕΗ και κυβερνήσεις να χτίσουν το φράγμα, χωρίς όμως να καταφέρουν να νομιμοποιήσουν την εκτροπή του Αχελώου.

Μετά τις πολλές μεταλλαγές που υπέστη στο διάστημα τεσσάρων δεκαετιών ο σκοπός των έργων στον άνω ρου του Αχελώου, σήμερα αντιμετωπίζουμε την περιβαλλοντική αδειοδότηση του φράγματος της Μεσοχώρας ως -ανεξάρτητου από την εκτροπή- έργο καθαρά ενεργειακού σκοπού. Κανέναν, όμως, δεν μπορούν να κοροϊδέψουν. Η πρόθεση για αποπεράτωση του φράγματος της Συκιάς και η συντήρηση της σήραγγας εκτροπής του Αχελώου αποκαλύπτουν την κρυφή απόφαση για την τμηματική της ολοκλήρωση. Βάφτισαν «πράσινο» ένα τεράστιο υδοηλεκτρικό φράγμα, το οποίο γίνεται ταφόπλακα του τελευταίου άγριου κομματιού του Αχελώου, αφού από τη Μεσοχώρα και κάτω ο «θεός» ποταμός έχει εγκιβωτιστεί από αλλεπάλληλα φράγματα στα Κρεμαστά, στο Καστράκι, στο Στράτο και στον Ταυρωπό.

Οι βίαιες και εκτεταμένες ανακατατάξεις στον τομέα της ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων των φαραωνικών σχεδίων για εξόρυξη υδρογονανθράκων, δείχνουν πολύ καθαρά ότι ο έλεγχος του τομέα της διαχείρισης της ενέργειας και του νερού αποτελούν βασικό πεδίο δραστηριότητας των κεφαλαιουχικών λόμπι και των υποτακτικών τους κυβερνήσεων.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον -και ενώ εκκρεμεί η απόφαση του ΣτΕ για την νέα προσφυγή του Συνδέσμου Κατακλυζομένων Μεσοχώρας-, ο αγώνας για να πέσει το φράγμα της ντροπής συνεχίζεται. Κι αυτό το καλοκαίρι, θα βρεθούμε ξανά στην κοίτη του ποταμού για ελεύθερο κάμπινγκ, στην πλατεία του χωριού για τη λαϊκή συνέλευση Μεσοχωριτών και αλληλέγγυων και θα διαδηλώσουμε για μια ακόμη φορά στη στέψη του φράγματος, με τα ΜΑΤ να φυλάνε τσιμέντα:

Σάββατο, 10 Αυγούστου: 8 μ.μ. συνέλευση στην πλατεία της Μεσοχώρας

Κυριακή, 11 Αυγούστου:  12 μ. πορεία στο φράγμα της Μεσοχώρας - 9 μ.μ. προβολή της νέας ταινίας του Δημήτρη Κουτσιαμπασάκου «Ο Ηρακλής, ο Αχελώος και η Μεσοχώρα».

Πάρτι οικονομικής ενίσχυσης

Το Δίκτυο «Μεσοχώρα - Αχελώος SOS», ενόψει των αυγουστιάτικων κινητοποιήσεων στη Μεσοχώρα οργανώνει πάρτι οικονομικής ενίσχυσης, το Σάββατο 6/7/2019, από τις 21:00 και μετά, στην ταράτσα του 2510 (Θεμιστοκλέους 52, Εξάρχεια). Το πάρτι συνδιοργανώνεται με την Κολεκτίβα της ταράτσας στο 2510 και θα έχει ζωντανή ροκ μουσική από το Λήτη!

Ο αγώνας ενάντια στα έργα στον άνω ρου του Αχελώου και την καταστροφή του χωριού της Μεσοχώρας, που κρατάει περισσότερα από 30 χρόνια, συνεχίζεται.

«Ο Ηρακλής, ο Αχελώος και η Μεσοχώρα»: πρώτη δημόσια προβολή

Το Δίκτυο «Μεσοχώρα – Αχελώος SOS» και ο Σύνδεσμος κατακλυζομένων Μεσοχώρας καλούν στην πρώτη δημόσια προβολή της νέας ταινίας του Δημήτρη Κουτσιαμπασάκου:

«Ο Ηρακλής, ο Αχελώος και η Μεσοχώρα»,

την Κυριακή 7 Απριλίου, στις 12 μ., στην Ταινιοθήκη της Ελλάδας

Ιερά οδός 48 & Μεγ.Αλεξάνδρου 134-136, στάση μετρό: Κεραμεικός

(είσοδος ελεύθερη)

Κάλεσμα στην πορεία κατά των εξορύξεων υδρογονανθράκων

To Δίκτυο «Μεσοχώρα  Αχελώος SOS» απευθύνει το παρακάτω κάλεσμα:

Καλούμε όλους τους φίλους και συναγωνιστές στη διαδήλωση κατά των εξορύξεων υδρογονανθράκων την Πέμπτη, 21/2/2019 στην Αθήνα.

Το ζήτημα της ενέργειας ανάγεται σε προμετωπίδα της αναπτυξιακής πολιτικής του ελληνικού πολιτικού συστήματος συνολικά. Σε μια εποχή όπου τα μεγάλα οικονομικά μεγέθη αδυνατούν να παραχθούν από τους παραγωγικούς τομείς, η λεηλασία των φυσικών πόρων και η καθολική εμπορευματοποίηση των κοινών αγαθών γίνεται μονόδρομος για την αναπαραγωγή ενός συστήματος που στηρίζεται στην αέναη «ανάπτυξη».

Η εξόρυξη υδρογονανθράκων δε συνδέεται με ενεργειακές ανάγκες αλλά με την εξυπηρέτηση συμφερόντων των παγκοσμίου μεγέθους καπιταλιστικών επιχειρήσεων.

Το σχέδιο εκτεταμένης εξόρυξης που επιχειρούν σχεδόν στο σύνολο της ελληνικής επικράτειας αποτελεί ένα «δώρο της φύσης», ένα αυτοκρατορικό προνόμιο των ολιγαρχών.

Στο κίνημα για τη διάσωση του ποταμού Αχελώου και του ορεινού κοινοτικού πολιτισμού της Νότιας Πίνδου με αίτημα την κατεδάφιση του φράγματος της Μεσοχώρας, εδώ και δεκαετίες παλεύουμε ενάντια σε αυτή την πολιτική η οποία θυσιάζει το ανθρώπινο περιβάλλον στον καιροσκοπισμό των οικονομικών λόμπι.

Γνωρίζουμε, όπως και οι συναγωνιστές όλων των οικοκοινωνικών κινημάτων, πως οι αγώνες μας κερδίζονται στο δρόμο.

ΟΛΟΙ στα ΠΡΟΠΥΛΑΙΑ την ΠΕΜΠΤΗ, 21 Φλεβάρη, 6 μ.μ.

·         Να σταματήσει τώρα η λεηλασία της φύσης.

·         Να σταματήσει τώρα κάθε βλαπτική για το περιβάλλον εξορυκτική δραστηριότητα.

19.2.2019

Το «σαράκι» του συστημισμού και η αντι-ΒΑΠΕ ρητορική

του Τάσου Κεφαλά*

(οι φωτογραφίες που συνοδεύουν το κείμενο είναι από την τελευταία «φουρνιά» αιολικών στον κεντρικό Ελικώνα -που δεν έχουν κανένα πρόβλημα συνύπαρξης με τη γραμμή υπερυψηλής τάσης, η οποία συνδέει το δίκτυο με τη μονάδα φυσικού αερίου της ELPEDISON στη Θίσβη Βοιωτίας-, καθώς και από παλιότερες κινητοποιήσεις για ζητήματα ενέργειας)

Α. Εν αρχή ην ο (αντί)λογος

Ο ριζικός μετασχηματισμός του τομέα της ενέργειας στη χώρα μας, που έχει συντελεστεί -κυρίως- τις δύο τελευταίες δεκαετίες, έχει σαν αποτέλεσμα την ανάπτυξη τοπικών και πανελλαδικών πρωτοβουλιών και κινημάτων, για μια σειρά ζητημάτων, από την κατάσταση στις λιγνιτκές περιοχές μέχρι το πρόσφατο φαραωνικό σχεδιασμό της εξόρυξης υδρογονανθράκων και από την επέλαση των αιολικών στους ορεινούς όγκους μέχρι τη συνεχιζόμενη φραγματοποίηση μεγάλων ποταμών και υδατορευμάτων. Μια διαδεδομένη αίσθηση αδυναμίας ανακοπής αυτών των εξελίξεων, σε συνδυασμό με τη συνθετότητα του προβλήματος, έχουν -από παλιότερα- δημιουργήσει την ανάγκη της ουσιαστικής συνεννόησης και της κοινής δράσης των επιμέρους κινημάτων, κάτι που για την ώρα εξακολουθεί να είναι ζητούμενο, γι αυτό και η παράφραση της γνωστής ευαγγελικής ρήσης που προτάχθηκε.

Τον Οκτώβρη του 2018, το Δίκτυο «Μεσοχώρα - Αχελώος SOS» δημοσιοποίησε κείμενο με τίτλο «Δώδεκα θέσεις για τη διαχείριση της ενέργειας». Η συγκεκριμένη συλλογικότητα συνεχίζει, στις μέρες μας, μια πολύχρονη παράδοση αγώνων ενάντια στα έργα στον άνω ρου του Αχελώου, δηλαδή στα σχεδιαζόμενα νέα φράγματα/ΥΗΕ στη Μεσοχώρα και στη Συκιά και στην εκτροπή τεράστιων ποσοτήτων νερών του ποταμού προς το Θεσσαλικό κάμπο. Παρ’ όλα αυτά, επέλεξε να μην περιοριστεί στα της υδροηλεκτρικής ενέργειας, αλλά να καταπιαστεί με τη συνολική θεώρηση της κατάστασης που επικρατεί στον τομέα της διαχείρισης της ενέργειας, ξεκινώντας από δύο βασικές παραδοχές. Η πρώτη παραδοχή αφορά στην αλληλεξάρτηση μεταξύ όλων των σχεδιασμών, που αφορούν σε επιμέρους πτυχές του ζητήματος. Η δεύτερη αφορά στη δυσκολία των κινημάτων να διατυπώσουν ένα χειροπιαστό αντίλογο, εξ αιτίας και των τραγικών αντιφάσεων στο λόγο τους, που συνοδεύεται -συχνά- από άγνοια βασικών παραμέτρων και από έλλειψη αίσθησης του μεγέθους του προβλήματος.

Ως προς τη δεύτερη παραδοχή, αξίζει να καταγράψουμε και την εξής συμπληρωματική διαπίστωση του κειμένου των «Δώδεκα θέσεων»: «Δεν είναι λίγες οι φορές που η στάση σε κρίσιμα ζητήματα ενεργειακών επιλογών καθορίζεται από το τι κάνει πιο εύκολη την επικοινωνιακή διαχείριση των επιμέρους αγώνων και που υιοθετείται μέρος της συντηρητικής ατζέντας. Σε άλλες περιπτώσεις, παρεισφρύει έντονα ο τακτικισμός και ένας στενός ωφελιμισμός».

Αποδέκτες αυτού του προβληματισμού είναι οι συλλογικότητες που εμπλέκονται σε αγώνες με επίκεντρο ζητήματα διαχείρισης της ενέργειας και του νερού, εξορυκτικών δραστηριοτήτων, άμεσης δημοκρατίας και αποκέντρωσης, κριτικής της ανάπτυξης κλπ., με σκοπό «την ένταση της προσπάθειας εμβάθυνσης του προβληματισμού, καλλιέργειας συνθηκών για την ενιαιοποίηση του λόγου των κινημάτων και τη δημιουργία προϋποθέσεων ενός συντονισμού με ουσιαστικό περιεχόμενο και προοπτική». Είναι ενθαρρυντικό το γεγονός ότι ένας τέτοιος διάλογος έχει ξεκινήσει και βρίσκεται σε εξέλιξη, με την προσοχή στραμμένη στην ουσία και χωρίς το άγχος της όποιας επικοινωνιακής διαχείρισης του κειμένου των «Δώδεκα θέσεων».

Χρειάστηκε πολύ λίγος χρόνος, για να αναζωπυρωθεί το ενδιαφέρον για τα ζητήματα αυτά. Η πρώτη αφορμή δόθηκε με τη δημοσιοποίηση του «εθνικού σχεδιασμού για την ενέργεια και το κλίμα» και η δεύτερη με μια ημερίδα, με τίτλο: «ΑΠΕ: μύθοι και αλήθειες».

Δώδεκα θέσεις για τη διαχείριση της ενέργειας

Το κείμενο που ακολουθεί, σε πιο εκτεταμένη μορφή, παρουσιάστηκε το καλοκαίρι του 2018, στο camping του Δικτύου «Μεσοχώρα - Αχελώος SOS» (Μεσοχώρα, 20-22/7/2018) και στο δεκαήμερο αγώνα των Επιτροπών αγώνα Μεγάλης Παναγίας και Νέας Προποντίδας (δάσος Σκουριών, 27/7 – 5/8/2018). Στην παρούσα μορφή είναι προϊόν επεξεργασίας της συνέλευσης του Δικτύου «Μεσοχώρα - Αχελώος SOS, που ολοκληρώθηκε τον Οκτώβρη του 2018. Στη βάση αυτού του κειμένου, το Δίκτυο «Μεσοχώρα - Αχελώος SOS» ανέλαβε την πρωτοβουλία έναρξης ενός ουσιαστικού διαλόγου για τα ζητήματα της ενέργειας, στο εσωτερικό των φορέων και των συλλογικοτήτων που εμπλέκονται σε αγώνες, με αφορμή ενεργειακές δραστηριότητες κάθε είδους.

Δώδεκα θέσεις για τη διαχείριση της ενέργειας

Α. Εισαγωγή

Η ικανοποίηση των ενεργειακών αναγκών αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο της λειτουργίας όλων των κοινωνικών σχηματισμών, σε σημείο τέτοιο ώστε να είναι αδύνατο να περιγραφεί μια εποχή ή μια κοινωνική δομή, χωρίς να γίνει αναφορά στο μέγεθος, στον τύπο και στον τρόπο με τον οποίο καλύπτονται αυτές οι ανάγκες. Κατά κάποιον τρόπο, αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της κοινωνικής - πολιτιστικής ταυτότητάς τους. Στοιχεία αυτής της διαδικασίας -της ικανοποίησης των ενεργειακών αναγκών, δηλαδή- μπορούμε να τα δούμε να επαναλαμβάνονται σε διαφορετικές χρονικές περιόδους ή και σε σχηματισμούς με ριζικά διαφορετικά εξωτερικά  χαρακτηριστικά.

Η σημασία αυτής της διαδικασίας αρχίζει να γίνεται μεγαλύτερη από τη στιγμή που οι ενεργειακές ανάγκες πολλαπλασιάζονται ραγδαία, με συνέπεια να αποκτά στρατηγικό χαρακτήρα η αναζήτηση των αναγκαίων πόρων και η διαμόρφωση συγκεκριμένων πολιτικών και συγκροτημένων συστημάτων διαχείρισης της ενέργειας. Την κατάσταση επιβαρύνει ακόμη περισσότερο το γεγονός ότι η παραγωγή ενέργειας δεν είναι -μόνο- το μέσο για την ικανοποίηση «πραγματικών» αναγκών, αλλά και ένα εργαλείο που ωθεί στη δημιουργία νέων πλαστών αναγκών, καθώς αντιμετωπίζεται σαν ένα συνηθισμένο εμπορικό προϊόν, που έχει ανάγκη τη δημιουργία νέων αγορών.

Τις ακραίες συνέπειες αυτής της εξέλιξης βιώνουμε σήμερα, με γεωπολιτικές αναταράξεις, με πολιτικές ιδιοποίησης, περίφραξης και ελέγχου των φυσικών πόρων, με βαριά «τραύματα» στη φύση και στο περιβάλλον, με κερδοσκοπικές πολιτικές που διογκώνουν το φαινόμενο της ενεργειακής φτώχιας κλπ.. Τεκμηριώνεται πως όλα αυτά δεν είναι οι τυχαίες - απρόβλεπτες συνέπειες, αλλά η αναγκαία συνθήκη για να λειτουργεί ομαλά η «καρδιά» του συστήματος, στις διάφορες εκδοχές του. Αυτό σημαίνει ότι η διαχείριση της ενέργειας αποτελεί ένα εξαιρετικά κρίσιμο και σύνθετο ζήτημα, που οφείλει να βρίσκεται στον πυρήνα των πολιτικών και κοινωνικών αγώνων της εποχής μας. Παρ’ όλα αυτά, υπάρχουν μεγάλα τμήματα της κοινωνίας και του κινήματος, που -στην πράξη- αντιμετωπίζουν το ζήτημα με καθαρά επιδερμικό τρόπο.